Ont-moeten

afbeelding Ont-moeten-CCCdec 2014

Geschreven door Anke de Jong-Koelé.
Ontmoeten, De Dikke Van Dale omschrijft dit woord als ‘toevallig tegenkomen’ of, ‘volgens afspraak samenkomen met’.
Twee verschillende interpretaties van één woord en er zijn er nog veel meer volgens het woordenboek. Een andere interpretatie die in het woord verweven zit is ‘niets moeten’, je komt elkaar tegen maar je hoeft niets van elkaar of met elkaar. Je kunt gewoon jezelf zijn, je ‘ont-moet’, je hoeft niets. De laatste interpretatie is een prettige, je mag gewoon jezelf zijn zonder dat je iets van de ander wilt, zonder dat je jezelf beter voor hoeft te doen dan je bent.

Elkaar ontmoeten is sociaal contact en sociaal contact heeft een mens nodig. Ieder mens heeft contact met anderen nodig om zich gekend te weten, om gezien te zijn en om zich mens te voelen. Of je nu een teruggetrokken iemand bent of graag in de belangstelling staat, je hebt behoefte aan contact.

Ontmoeten in rouw
Wie een dierbaar iemand verloren heeft, heeft ontmoetingen nodig om zich staande te houden. Mensen die oprechte aandacht voor jouw verdriet hebben, mensen die praktische zaken voor je regelen. Kortom, mensen die zorgen dat de wereld doordraait als diezelfde wereld voor jou stil staat én mensen die samen met jou stil staan bij wat er gebeurt in je leven. Veel mensen ervaren deze ontmoetingen in de eerste tijd na een overlijden wel. Iedereen leeft met je mee, men zorgt voor je en staat je bij. Na verloop van tijd merk je echter een patroon van terugtrekken, van wegblijven, niet meer bellen. Het leven herneemt zijn gewone gang en iedereen doet weer wat hij daarvoor ook deed.
Voor de rouwende is dit een pijnlijk gegeven en kan dit veel verdriet geven. Alsof jouw verdriet al over is na een paar weken of maanden. Alsof men denkt ‘nu is het al zo lang geleden, je kunt vast wel weer vooruit kijken’.

Het vraagt veel van een rouwende om dan in ontmoeting te blijven met anderen. Het kost moeite om je dan niet terug te trekken in jezelf en met wrok te kijken naar de wereld om je heen. Het kost moeite om zelf de ontmoeting aan te gaan waar je zo’n behoefte aan hebt. Jouw verhaal is namelijk nog lang niet verteld, je wil nog steeds vertellen, keer op keer hetzelfde verhaal in andere varianten. Dat is namelijk voor de rouwende een manier om alles te ordenen, om te beseffen dat wat je overkomen is ook echt is en niet terug te draaien is.

Hoe zorg je nu dat je toch die ontmoetingen hebt waar je zo’n behoefte aan hebt. En hoe zorg je dat de ander jou kan ontmoeten zonder het gevoel te hebben dingen fout te doen of te zeggen. Want geen enkele rouwende is hetzelfde en dat maakt het voor de buitenwereld lastig om de ontmoeting aan te gaan, je weet niet wat je moet zeggen of doen. De keus is dan makkelijk gemaakt, men blijft liever weg dan een foute opmerking te maken of dingen te doen die de rouwende niet prettig blijkt te vinden.

Tips voor de rouwende zelf
* Zorg dat je duidelijk bent in wat jij van ontmoetingen met anderen verwacht.
* Geef aan of je wel of niet over de rouw wil praten. Geef aan of je graag verhalen uit het dagelijks leven van andere wilt horen of dat je aandacht voor je rouw wilt.
* Niet iedereen is in staat om goed om te gaan met rouw en verlies, vat dat niet persoonlijk op. Het zegt meer over de persoon zelf dan over jou als rouwende. Probeer dat los te zien van
wat de persoon voor jou betekent of betekend heeft.
* Zoek mensen uit die goed naar je kunnen en willen luisteren om je verhaal over rouw aan te vertellen. Vraag aan hen of zij bereid zijn je verhaal keer op keer aan te horen zonder te oordelen of advies te geven. Zo hoef je je verhaal niet aan iedereen te vertellen en voorkom je reacties die jij als vervelend ervaart.
* Heb je geen mensen om je heen die dit kunnen en willen? Schroom dan niet om een rouwbegeleider in te schakelen die dit wel kan en onbevooroordeeld zal luisteren. Dit kan een professionele rouwbegeleider zijn of een vrijwilliger van bv. Humanitas of een kerkelijke organisatie.

Tips voor de omgeving van de rouwende
* Probeer onbevooroordeeld te luisteren naar de rouwende.
* Vraag wat de ander wil, vul dit niet zelf in maar speel in op wat de andere vraagt.
* Het is niet erg als je een verkeerde opmerking gemaakt blijkt te hebben, je kunt hier altijd weer op terug komen.
* Geef geen advies wat iemand moet doen. Zoals jij het zou doen hoeft voor een ander geen goede oplossing te zijn.
* Stel vragen in plaats van advies geven.
* Rouw is na een paar maanden nog niet over ook al lijkt het alsof de ander het leven weer oppakt. Vraag dus hoe het gaat en toon oprechte belangstelling.
* De één heeft meer veerkracht dan de ander, veroordeel dus niet.
* Rouw is niet alleen maar verdriet, je mag dus ook af en toe leuke dingen met elkaar delen.
* Wees niet verrast als rouw ineens weer op lijkt te komen bij de ander, net als je denkt dat alles weer zijn gewone gang lijkt te gaan. Rouwen is als een stuiterbal, soms hoog en intensief, soms laag en rustig op de achtergrond.

Tot slot
Ontmoeten betekent onbevooroordeeld luisteren naar een ander, gewoon in het dagelijks leven, maar ook in rouw. Ontmoeten in rouw is ook je eigen kwetsbaarheid durven tonen aan de ander. De rouw van een ander raakt ook jou en dat mag, dat hoef je niet weg te stoppen. Als je iets van je kwetsbaarheid durft te tonen in het contact met iemand zul je merken dat een contact zich kan verdiepen. Dat geldt zowel in rouwsituaties als in het dagelijks leven.
Ontmoeten is je kwetsbaar durven opstellen én gelijkwaardig aandacht aan elkaar besteden. Alleen zo kan een ontmoeting diepgaand zijn, óók als je elkaar nauwelijks kent.

Durf jij een ander echt te ontmoeten?

Anke de Jongafbeelding Ont-moeten-CCCdec 2014 is gecertificeerd rouw- en verliesbegeleider bij Virtus Praktijk in Zeist. Ze begeleidt kinderen, jongeren en volwassenen, individueel of samen bij het omgaan met verlies en rouw.

Anke is auteur van het boek ‘Van overleven naar zinvol leven, de draad weer oppakken
na ziekte of ongeval’ | Ten Have, 2012 | ISBN 9789025901424
Binnenkort in onze eigen CoachConfetti-webwinkel verkrijgbaar!

0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *